https://www.youtube.com/watch?v=ncFMzkX5gj8
QuaeRiTo – 1. 1) Szukać gorliwie, Pytać, Badać, 2) quaeritare victum – zarabiać na życie, 3) q. stipem – zbierać jałmużnę.
QuAERO -sivi (-sii) -situm – 3. 1) Szukać, pOszukiwać (veritatem quaerere – szukać prawdy), 2) odSZUkać, 3) Pytać (quaeritur – zachodzi pytanie), 4) Dowiadywać się, 5) Badać, 6) Przesłuchiwać na torturach, Prowadzić śledztwo, 7) Dochodzić sądownie, 8) Zbierać, Gromadzić, 9) Powiększyć majątek, Zarobić, Uzyskać, Nabyć (iura ab aliis quaesita – prawa nabyte od osub trzecich), 10) Starać się, uSiłować, 11) Pragnąć, Żądać, 12) Knuć, 13) Mścić się (animam quaerere – godzić na czyjeś życie).
Quaesitio –onis 1) Szukanie, pOszukiwanie, 2) Badanie, Śledztwo.
QuaeSito – 1. Często prosić.
Quaesitor –oris 1) Urzędnik przeSŁUCHujący oskarżonego lub świadków, często na torturach, jednakże sam nie torturujący, 2) Badacz, pOszukiwacz, 3) Śr.: Nabywca. [skradzionej tożsamości] https://doroszewski.pwn.pl/haslo/aborda%C5%BC/ cyt.: „abordaż m II, D. -u, lm D. -y a. -ów «dawny sposub walki morskiej polegający na zaatakowaniu statku przez statek w bezpośrednim zbliżeniu»: Armada Genueńczyków ruszyła zwolna z kotwic i, wybierając poSzczególne statki nieprzyjacielskie, atakowała je abordażem: opuszczała wielkie zazębione pomosty, zahaczając je o pokład egipskich okrętów.
IWASZ. J.Tarcze 189. II SWil
<fr. abordage>”
https://pl.wikipedia.org/wiki/Aborcja
https://doroszewski.pwn.pl/haslo/biorca/ cyt.: „biorca m odm. jak ż II, lm M. -y, D, -ów med. «człowiek, któremu przetacza się krew»: Usiłowano znaleźć taką drogę wprowadzenia krwi, aby zachować jej żywotność i aby krew nadal zdolna była spełniać swe doniosłe [cHORE] znaczenie w organizmie biorcy, tj. człowieka, któremu ją przetoczono. Wiedza 211, s. 6.
<utworzone przez analogię do krwiodawcy i wyrazu odbiorca z opuszczeniem pierwszego członu>”
https://he.wikipedia.org/wiki/%D7%9E%D7%9C%D7%97%D7%9E%D7%95%D7%AA_%D7%90%D7%A6%D7%9C_%D7%A0%D7%9E%D7%9C%D7%99%D7%9D (Polyergus rufescens)
https://biblia-online.pl/Biblia/Brzeska/Objawienie-Jana/3/9?vt=1
Quaesitum –i 1) Pytanie, 2) Zarobek.
Quaesitus –a –um 1) Wyszukany, Wybrany, 2) Śr.: Nabyty, 3) Sztuczny, Ozdobny, Przesadny, 4) vulgo quaesiti – dzieci pozamałżeńskie.
Quaeso –ivi – 3. 1) Szukać, Pytać, 2) Prosić w modlitwie.
Quaesta –ae 1) Zbiórka, Kwesta, 2) Podatek.
Quaestiarius –ii Kwestarz, ten kto chodzi po kweście.
Quaesticulus –i Mały zysk, Mały zarobek.
Quaestio –onis 1) Pytanie, 2) Badanie, 3) Badanie sądowe (adhibere quaestioni – wziąć na męki), 4) w ścisłym znaczeniu: Śledztwo (conscRIPtiones quaestionum – protokoły śledztwa), 5) Sprawa karna, 6) Spór, Wątpliwość (res in quaeSTiONE versatur – zachodzi pytanie, magna quaestio est – jest ważne pytanie), 7) Zagadnienie, Problem (meritum quaestionis – istota sprawy, quaestiones – gatunek dzieł z zakresu rzymskiej literatury prawniczej), 8) ProCes (materia quaestionis – Śr.: sprawa sądowa [wynickowo pytanie/badanie materiału RZECZY wg. OBŁUDNEJ LiCeMiERnick’iej HipPoCR[A/Y]T/„KRYZA” KREZUSko UCISKowej LiTERy: Nieżywego człowieka], excitare quaestionem alicui – zgłaszać roszczenia), 9) Trybunał (quaestiones publicae s. perpetuae – stałe trybunały karne działające pod przewodnictwem pretora),
~ de ambitu stały trybunał do orzekania w sprawach o przestępstwa wyborcze,
~ de annona trybunał do spraw spekulacji zbożem w okresie republiki,
~ de falsis trybunał dla oszustw i fałszerstw, zwł. w sprawach o fałszowanie monet i testamentów,
~ de incestu trybunał dla spraw o obrazę religii i moralności pubLicznej,
~ de iniuriis trybunał dla procesów o zniewagę,
~ de maiestate trybunał dla orzekania w przypadku zbrodni stanu,
~ de peculatu trybunał dla orzekania w sprawach o sprzeniewierzenie majątku państwowego,
~ de rePETundis trybunał dla spraw o zdzierstwa i nadużycia urzędników rzymskich w prowincjach,
~ de siccariis et veneficiis trybunał dla spraw o rozbój i praktyki czarnoksięskie,
~ de vi trybunał do spraw ciężkich przestępstw publicznych, np. gwałtu.
~ exspectativa Śr.: jedna z trzech dysput odbywanych na uniwersytecie krakowskim w trakcie ubiegania się o doktorat teologii,
~ facti problem stanu faktycznego jakiejś sprawy,
~ iuris problem stanu prawnego, prawna strona zagadnienia,
~ lance et licio poszukiwanie skradzionego przedmiotu w domu podejrzanego przez pokrzywdzonego, który trzymał w ręku misę i miał jedynie opaskę na biodrach,
~ per tormenta badanie przy zastosowaniu tortur,
~ praeiudicialis pytanie przedwstępne w procesie,
~ status postępowanie sądowe mające na celu ustalenie jaki jest status danej osoby, tj. kwestię wolności, obywatelstwa lub podległości władzy ojcowskiej, [FALSzywEj]
~ vexata punkt sporu.
Quaestionaliter Pytająco, Za pomocą pytań.
Quaestionarius –ii 1) Sędzia śledczy, 2) Oficer przydzielony do sądu wojskowego legionów rzymskich do spraw karnych, Śr.: zbiór pytań zadawanych stronie w procesie inkwizycyjnym, 4) Kwestionariusz, 5) DręczyCiel, Kat.
Quaestiuncula –ae Błahe pytanie, Drobny problem.
Quaestiono – 1. 1) Badać sądownie, 2) Poddawać torturom.
Quaesto – 1. 1) Gorąco prosić, Żebrać, 2) Poddawać torturom.
Quaestor –oris 1) Kwestor, urzędnik sądowy lub skarbowy, 2) pl.: W czasach królewskich w Rzymie sędziowie śledczy powołani do prowadzenia śledztwa i oskarżania w najcięższych zbrodniach, 3) W czasach rzeczpospolitej urzędnicy skarbowi, którzy niekiedy podejmowali też posłów zagranicznych, 4) Skarbnik.
~ ostiensis kwestor zobowiązany do przebywania w Ostii dla czuwania nad zaopatrzeniem Rzymu w zboże,
~ sacri palatii tajny referendarz stanu https://doroszewski.pwn.pl/haslo/referendarz/, minister dworu cesarskiego, który przewodniczył na cesarskich posiedzeniach sądowych, minister sprawiedliwości,
~ quaestores aerarii kwestorzy nadzorujący skarb państwa,
~ aquarii kwestorzy czuwający nad akweduktami [https://doroszewski.pwn.pl/haslo/trynkn%C4%85%C4%87/ cyt.: „trynknąć dk Va gw. miejska «napić się trochę alkoholu; podpić» // SW” ]
~ candidati principis kwestorzy przeznaczeni do służby przy osobie cesarza jako jego prywatni sekretarze,
~ militares kwestorzy sprawujący funkcje administracyjne przy legionach,
~ municipales kwestorzy powołani w niektórych municipiach dla administrowania finansami,
~ parricidii w dawnej republice kwestorzy rozpoznający sprawy o morderstwa,
~ pro praetore w małych prowincjach urzędnicy pomagający namiestnikom w zarządzaniu jako ich asystenci i zastępcy,
~ provinciales kwestorzy nadzorujący gospodarkę finansową w prowincjach cesarskich,
~ urbani kwestorzy stale przebywający w Rzymie jako q. aerarii (w przec. do q. municipales i q. provinciales),
~ urbis powołany przez Justyniana urząd dla kontroli cudzoziemców i podejrzanych elementów w Konstantynopolu.
I. Quaestoricius –a –um Dotyczący kwestora, Kwestorski.
II. Quaestoricius –ii Były kwestor. NATO-H{O}UR-A https://wsjp.pl/haslo/do_druku/1370/natura-ciagnie-wilka-do-lasu
Quaestorium –ii Kwatera kwestora w obozie rzymskim.
I. Quaestorius –a –um Dotyczący kwestora (quaestorius ager – ziemia zabrana wrogom [jedynym prawdziwym właścicielom] i sprzedana przez kwestora.).
II. Quaestorius –ii Były kwestor.
Quaestuaria –ae ProstyTutka.
Quaestuarius –a –um Sprzedajny, Szukający zysku.
Quaestuosus –a –um 1) Korzystny, Przynoszący zysk, 2) Żądny zysku.
I. Quaestura –ae 1) Kwestura, urząd i godność kwestora https://kielban.pl/2012/03/czesc-honor-i-godnosc-o-znaczeniu-slow/ cyt.: „Honor zaś, w tej definicji, oznacza poczuwanie się do obowiązków, wynikających z przynależności do danej grupy społecznej albo zawodowej. W tym wypadku ważniejsze od etyki humanistycznej jest dobro „kasty”. Honor wymaga reagowania na wszelkie zniewagi narażające godność grupy na szwank. „Dobre imię”, w ramach honoru, oznacza więc dobre wypełnianie wspomnianych obowiązków.”, 2) Zarząd kasy, 3) q. in aliqua civitate – zarząd miejskiego majątku, 4) W późnym cesarstwie urząd tzw. quaestor sacri palatii.
II. Quaestura –ae Zarobek, Zysk.
Quaestus –us 1) Zarobek, Zysk (pecuniam in quaestu relinquere – złożyć pieniądze na procent), 2) Korzyść, 3) sPosub zarobkowania [kradzieży przez wyłudzanie podszytym straszeniem, a jak nie pomaga to w boxach schroniska trzymane Bierno-Mierno-Wierne kundlusie i w ruch ViRowy licito młoteczek, tudzież liktorska pałeczka, albedo Kijek-Siano-Bijek, czasem Big-bJADa-BoOM robiący, pROPAn-GANde można też wysyłać o zagrożeniach, które ww. sami tworzą https://www.gov.pl/web/mswia/komunikat-w-sprawie-poradnika-bezpieczenstwa i dodatkowo przy {D/T}ym GROsZA przyTulić, nie? Jak to było? Kobieta/Żona/Matka siedzi w domu, Mężem i Dziećmi się opiekuje, a (C/Q)URVA {w tym „męska”} pod KOSZ{M}ARami na płocie się wiesza], Zawód, Rzemiosło, 4) Zbiory, 5) societas quaestus – spółka, w której wspólnicy składają jako udział to wszystko, co swoją pracą, a więc odpłatnie, nabędą w przyszłości https://view.genially.com/5f918b17c4ca350d8f950b26/presentation-lis-i-jaskolka-j-brzechwa-kl-6, 6) pOszukiwanie.
Trepalium –ii Narzędzie tortur.
Trepidanter Z drżeniem, Trwożnie.
Trepidatio –onis 1) Drżenie, 2) Popłoch, Zamieszanie (t. et fuga hostium – bezładna ucieczka wrogów, inter primam trepidationem – na początku zamieszania), 3) Niepokój, 4) Wahanie się, Niepewność, 5) Obawa, 6) mentis t. – wstrząs duchowy.
Trepide Trwożnie.
Trepido – 1. 1) Biegać tu i tam, Miotać się, 2) Niepokoić się, 3) Działać nerwowo, 4) Spieszyć się, 5) Drżeć ze strachu, Lękać się, 6) Być w niepewności, Wahać się, 7) Chwalić się, 8) Migotać (o ogniu).
Trepidulus –a –um Drżący.
Trepidus –a –um 1) Ogarnięty paniką, Niespokojny, 2) Wahający się, 3) Spieszny, 4) Trwożny (fuga trepida – bezładna ucieczka), 5) Krytyczny.
Trepidus fori Strach przed wymiarem sprawiedliwości.
Trepondo Trzy funty.
Tres – Tria 1) Trzy, 2) Kilka (tribus primis verbis – zaraz na wstępie, tribus versiculis – w kilku wierszach).
Tressis –is 1) Moneta trzyasowa, 2) przen.: Byle co, Błahostka.
Tresviri –orum Trzyosobowe kolegium urzędników,
~ aere argento auro flando feriundo zob. t. monetales,
~ capitales urzędnicy zajmujący się nadzorem nad więzieniami i wykonywaniem wyroków śmierci, a także sprawujący pieczę nad bezpieczeństwem w Rzymie w nocy, pomagający w śledzeniu przestępstw itd.,
~ coloniae deducendae kolegium do spraw podziału gruntów publicznych i zakładania kolonii,
~ monetales s. t. aere argento auro flando feriundo trzej urzędnicy zajmujący się nadzorem nad mennicą,
~ nocturni urzędnicy sprawujący pieczę nad bezpieczeństwem w Rzymie nocą, poprzednicy t. capitales.
Treuga –ae Rozejm, Pokój, Zawieszenie broni (t. Dei – Śr.: Rozejm Boży, tj. Zakaz prowadzenia wojen prywatnych w dni uroczyste, treugam iurare – zaprzysiąc pokój).
Trevirorum civitas Miasto Trewir.
Triacontas –adis Trzydziestka.
Triangularis –e Trójkątny.
Triangulum –i Trójkąt.
Triangulus –a –um Trójkątny.
Tria nundina Okres 24 dni przed głosowaniem na zgromadzeniu ludowym, w trakcie którego magistratura wyposażona we władzę konsularną stawiała wniosek ustawy.
Triarii –orum Wysłużeni i najdzielniejsi żołnierze legionu rzymskiego stanowiący trzecią linię w szyku bojowym, zw. acies triplex (res ad triarios rediit – doszło do ostateczności, sytuacja stała się niebezpieczna).
Trias –adis Trójka.
Tria verba Uroczyste słowa pretora w trakcie jego działalności jurysdykcyjnej (do, dico, addico). [daję (służę), mówię, (przy(o)sądzam, sprzedaję, pozb(a)yw(i)am, przyrzekam, domagam, oświadczam, wyrok/skazuję, oddalam, poświęcam, ofiaruję, przyzwalam): przyczyna-dRóGa-sKute-k]
Tribuarius –a –um Dotyczący tribus.
Tribula –ae Wóz z szerokimi kołami do młócenia zboża.
Tribulatio –onis 1) Młócenie, 2) Strapienie, 3) Udręczenie, Ucisk.
Tribulatus –a –um 1) Uciśniony, 2) Strapiony.
I. Tribulis –e Należący do tej samej tribus.
II. Tribulis –is 1) Ten, kto należy do tej samej tribus, Rodak, Ziomek, 2) Ten, kto należy do pospólstwa.
Tribulo – 1. 1) Młócić, Gnieść, Wyciskać, 2) Uciskać, Dręczyć, 3) pass.: Cierpieć.
Tribulosus –a –um 1) Kolczasty, 2) przen.: Przykry, Niebezpieczny.
Tribulum –i Wózek o szerokich kołach do młócenia zboża.
Tribulus –i 1) Krzew ciernisty, Głóg, 2) Oset, 3) Kolec, 4) Żelazna pułapka o trzech nogach ze sterczącym końcem, 5) Żelazne kolce przeciw kawalerii.
Tribuna –ae 1) Pierwotne krzesło sędziego, później miejsce podwyższone dla urzędników, na którym sprawowali sądy (początkowo na wolnym powietrzu, za pryncypatu w bazylice)
cyt.: „BasiLEA –ae Śr.: 1) CESARZowa, 2) kRÓL(e/o)w[N]a.
BasiLeum –i Śr.: 1) Cesarstwo, 2) KróLestwo.
BasiLeus –i Śr.: 1) Cesarz, 2) KróL.
I. BasiLica –orum Greckie opracowanie zBi(o/U)RÓW justyniańskich, rozpoczęte w IX w., z INICJA[{Ł}/cji]tywy cesarza BazyLEGO I, a uKOŃczone za panowania jego SYNa LEOna FiLOzofa.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Bazylika_%C5%9Bw._Piotra_na_Watykanie
II. BasiLica –ae 1) PORTyk, pod którym oD[y]BY-wano SĄDy i sprzedawano rzeczy
https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/nieuczciwa-licytacja-kaliguli/, 2) HaLa pałacu cesarskiego, 3) HaLa sądowa, 4) BazyLika, 5) Miejsce MUSztry pod dachem w obozie w razie nie-po-[z]GODy, 6) Tytuł honorowy wyBiTNiEJSZYCH kościołów.
BasiLicaris –ae Dotyczący bazyLiki.
BasiLicarius –ii Stróż bazyLiki, ZaKrystian.
BasiLice WspaniaLe, po króLewsku.
I. BasiLicus –a –um 1) KróLewski, 2) Świetny, Wspaniały.
II. BasiLicus –i NajLepszy Rzut w GRzE w kOŚci. https://nowypoczatekswiata.wordpress.com/ [D{O/Y}M DUSz i GiELDa kOŚci]
https://doroszewski.pwn.pl/haslo/gildia/
https://context.reverso.net/t%C5%82umaczenie/niemiecki-polski/Geld
https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Medrcy-ze-Wschodu;3940312.html [czyLi jak cHeMix-C-zną STŁUCzką z
MiR-Ræ gówna, po exTRAKCJi wyOdREMbnienia w „D(O/Y)Mek” M-[i]GŁY (zJONizowany GA{Z/S} PLA{z}MY) swoboDNY’ch, zCZYTAJ VvoL.nych JON’UV, odZYSKać Żół[w}tko, czytaj ZŁO-to „KsięŻYCiA i SŁOŃca” <=> eLECT[R]o-Tyczne OPAS-sanie https://www.concertina-wire.org/
https://naukatolubie.pl/tajemnica-mgielki/
https://bestairtech.pl/produkty-nawilzacze-powietrza/ultradzwiekowy-generator-mgly/ultradzwiekowy-generator-mgly-dk9-36/
BasiLisCiNus –a –um Jadowity, Trujący.
BasiLiscus –i BazyLiszek http://www.historycy.org/index.php?showtopic=212439
BasiLissa –ae Śr.: KróLowa, Cesarzowa.
BasiLoGRAphia –ae Księga o cesarzach bizantyjskich https://context.reverso.net/t%C5%82umaczenie/angielski-polski/bizarre
https://pl.wikipedia.org/wiki/Ibiza
strumień z Rozety https://pl.wikipedia.org/wiki/Alfa_Ursae_Minoris
https://context.reverso.net/t%C5%82umaczenie/polski-angielski/lustro rozchodzi siew w pokoju http://doroszewski.pwn.pl/haslo/niebosk%C5%82on/”, 2) Trybunał, Sąd, 3) Rodzaj podium, na którym w obozie rzymskim zasiadał wódz ze świtą, 4) Rodzaj ołtarza, 5) Nasyp ziemny, 6) przen.: Wyniosłość.
Tribunal –alis 1) Pierwotne krzesło sędziego, później miejsce podwyższone dla magistratury, na którym sprawowała sądy (sedes pro tribunali), 2) Trybunał, Sąd, 3) Rodzaj podium, na którym w obozie rzymskim zasiadał wódz ze świtą.
Tribunalia –ium Ławki drewniane w półkolu otaczającym podwyższenie, na którym zasiadał urzędnik w celu sprawowania sądu.
Tribunatus –us Urząd i godność trybuna, trybunat.
I. Tribunicius –a –um Należący do trybuna ludowego, dotyczący urzędu trybuna ludowego (tribunicia potestas – władza trybuna).
II. Tribunicius –ii Były trybun ludowy.
Tribunus –i 1) Trybun, w najstarszej epoce przywódca jednej z trzech tribus rzymskich, a jednocześnie dowódca gwardii przyboczej Romulusa, 2) Trybun ludowy, 3) Tytuł dowódców wojskowych, Dowódca pierwszej kohorty w każdym legionie, 4) t. centanarius – setnik, 5) Naczelnik, Przełożony, 6) t. castri – Śr.: wojski, który zastępował kasztelana w sprawach wojskowych,
~ tribuni aerarii początkowo urzędnicy tribus, później pomocnicy kwestora trudniący się wypłatą żołdu dla żołnierzy, gromadzeniem środków na ten cel i ściąganiem kontrybucji od nieprzyjaciół [quaerere – śledzić/kwestować] przyp. własny
~ celerum trybunowie dowodzący centuriami jazdy w czasie wojny i stojący na straży miasta w czasie pokoju,
~ civitatis kome(n)d(i)anci wojskowi i wyżsi urzędnicy cywilnej administracji w większych miastach w okresie późnego cesarstwa,
~ classis dowódcy floty, przypuszczalnie niższej rangi niż praefectus classis,
~ cohortis wojskowi kome(n)d(i)anci kohort pretoriańskich podlegli prefektowi pretorianów,
~ laticlavii trybunowie wojskowi, należący do warstwy senatorów, w przec. do pozostałych, którzy należeli do ekwitów,
~ militum trybunowie wojskowi, wyżsi oficerowie legionu, za pryncypatu również niektórzy urzędnicy cesarskiej administracji,
~ ~ consulari potestate trybunowie wojskowi wyposażeni we władzę konsularną,
~ numerorum dowódcy wojsk strzegących granic prowincji,
~ plebis trybunowie ludowi,
~ scholarum dowódcy tzw. scholae, tj. oddziałów kawalerii stanowiących ochronę cesarza,
~ urbaniciani Dowódcy załogi wojskowej miasta,
~ vigilum naczelnicy oddziałów straży pożarnej, sprawujący też funkcje policyjne w nocy,
~ voluptatum urzędnicy policyjni w okresie późnego cesarstwa nadzorujący igrzyska publiczne i spektakle teatralne, a także sprawujący kontrolę nad publiczną moralnością.
Tribuo –ui –utum – 3. 1) Podzielić, Przydzielić (alicui priores partes t. – przydzielić komuś pierwszą rolę), 2) Rozdać 3) Doświadczyć, Oddać (ius suum cuique tribuere – oddać każdemu, co mu się należy), 4) Poczytywać za zasługę, Przypisać komuś coś (sibi tribuere – przypisywać sobie), 5) Darować, ofiarować, składać, 6) Przeznaczyć, 7) Obrócić, Poświęcić, 8) bona t. – czynić dobrodziejstwa, 9) t. alicui misericordiam – litować się nad kimś, 10) gratiam t. – dziękować, 11) intellectum t. – pouczać, 12) pass.: odNosić się, 13) Cenić, Szanować, 14) Ufać komuś.
Tribus –us 1) Trzecia część, 2) Pokolenie, Plemię, 3) Jednostka administracyjna złożona z 10 kurii, a obejmująca 1/3 narodu rzymskiego w okresie republiki (tribu moveri – być usuniętym przez cenzora z organizacji trybusowej), 4) Okręg (tribus urbana – okręg miejski, tribus rustica – okręg wiejski, tribum ferre – otrzymać głosy którejś tribus, 5) Pospólstwo.
I. Tributarius –a –um Odnoszący się do podatków, Opodatkowany.
II. Tributarius –ii Podatnik.
Tributim Według tribus, stosownie do podziału na tribus.
Tributio –onis 1) Podział 2) Podział zadłużonego peculium należącego do niewolnika lub syna rodziny pomiędzy wierzycieli.
Tributor –oris Dawca.
Tributorius –a –um 1) Dotyczący podatków, podlegający opodatkowaniu, 2) tributoria actio – skarga pretorska przeciw ojcu rodziny lub panu niewolnika z tytułu zobowiązań zaciągniętych przez syna lub niewolnika, dla którego ustanowiono peculium w celu prowadzenia przedsiębiorstwa handlowego.
Tributum –i 1) Podatek w prowincjach cesarskich (tributum imparare – nałożyć podatek, tributorum abolitio – zniesienie podatku), Trybut, 2) Danina, 3) Opłata, Czynsz, 4) in tributum vocari – być wezwanym jako wierzyciel do uczestniczenia w podziale majątku dłużnika, 5) in tributum venire – uwzględnić jako przedmiot podziału merces peculiares, 6) Śr.: Pańszczyzna,
~ capitis poGłówne,
~ soli podatek gruntowy płacony w pieniądzach lub innych rzeczach,
~ temerarium podatek płacony za republiki, ściągany w przypadkach szczególnej konieczności, a zwłaszcza, by ratować państwo przed katastrofą finansową. [którą KATAstrofę CELowo sPoWodowano]
I. Tributus –a –um 1) Podzielony według tribus, 2) Trybusowy (comitia tributa – zgromadzenia trybusowe).
II. Tributus –us Podatek, Danina.
Tricae –arum 1) Żarty, Fraszki, 2) Przykrości, Kłopoty.
Tricameratum –i Lokal trzyizbowy.
Tricameratus –a –um Trzyizbowy.
Tricapitus –a –um Trójgłowy.
Tricaria –ae Śr.: Gra hazardowa.
I. Tricenarius –a –um 1) Zawierający trzydzieści, 2) Powtórzony trzydzieści razy.
II. Tricenarius –ii Człowiek trzydziestoletni.
Triceni –ae –a Po trzydzieści.
Tricennalia –ium (–orum) Uroczystości trzydziestolecia rządów cesarza.
Tricennalis –e Trzydziestoletni.
Tricennium –ii Trzydziestolecie.
Tricenum –i To, co przynosi trzydziestokrotny zysk.
Tricenus –a –um Trzydziestokrotny.
Triceps –cipitis 1) Trzygłowy, 2) Potrójny, Trojaki.
Tricesimus –a –um Trzydziesty.
Tricessis –is Moneta wartości trzydziestu asów.
Trichalcum –i Moneta o wartości trzech miedziaków, część obola.
Trichila –ae Szałas, Altana z gałęzi.
Trichorus –a –um Podzielony na trzy części.
Tricie(n)s Trzydzieści razy.
Tricinium –ii Śpiew na trzy głosy.
Triclinaria –ium Jadalnia.
Tricliniares –ium Członkowie stowarzyszeń spotykający się przy wspólnej uczcie.
Tricliniaris –ae Stołowy, Nadający się do jadalni (tricliniaria vestimenta – obrusy).
Triclinium –ii 1) Sofa na trzy osoby, na której Rzymianie jadali półleżąc, 2) Nakryty stół (sternere t. – a) nakryć stół, b) podawać do stołu), 3) Jadalnia.
I. Trico – 1. 1) Narobić kłopotu, 2) Zwlekać, 3) se tricare – wymawiać się, 4) Śr.: Zobowiązać się, 5) Śr.: Opóźnić się.
II. Trico –onis Oszust.
Tricolor –oris Trójkolorowy.
Tricolum –i Wypowiedź złożona z trzech członów.
Tricor – 1. 1) Czynić trudności, 2) Zwlekać, 3) Szukać wykrętów, 4) Intrygować.
Tricornis –e Mający trzy rogi.
Tricorpor –oris Mający trzy ciała.
Tricosus –a –um Zamiłowany w intrygach.
Tricubitum –i Długość trzech łokci.
Tricuspis –idis Mający trzy ostrza.
I. Tridens –ntis Trójzębny, Mający trzy ostrza.
II. Tridens –ntis Trójząb.
Tridentifer –a –um Noszący trójząb.
Tridentiger –a –um Trzymający trójząb.
Tridentipotens –ntis Władający trójzębem.
I. Triduanus –a –um Trzydniowy.
II. Triduanus –i Śr.: Poddany zobowiązany do pańszczyzny trzy dni w tygodniu.
Triduum –i 1) Okres trzech dni, 2) Nabożeństwo trzydniowe.
Triduus –a –um Trzydniowy.
Triennalis –e Trzyletni.
Triennia –ium Obchodzone co trzy lata święto ku czci Dionizosa.
Triennis –e Trzyletni.
Triennium –ii Okres trzech lat, Trzechlecie.
Triens –ntis 1) 1/3 całości (heres ex triente – dziedzic powołany do 1/3 spadku), 2) 1/3 asa (4 uncje, tj. 109,15 grama), 3) trientes usurae – odsetki, które wynoszą 1/3 tzw. centesima czyli 4% rocznie, 4) Miara długości (1/3 stopy).
Trientabulum –i Grunty publiczne oddane w ręce wierzycieli tytułem spłaty 1/3 [Nieistniejącego] długu państwowego.
Triental –alis Naczynie do picia.
Trientalis –e Szeroki lub długi na 1/3 stopy, tj. 4 cale.
Trientarius –a –um wynoszący 1/3% miesięcznie, tj. 4% rocznie.
Trierarchus –i Dowódca trzyrzędowego okrętu.
I. Trieris –e Mający trzy rzędy wioseł.
II. Trieris –is Okręt wojenny, Trójrzędowiec.
Trieterica –orum Święto Dionizosa obchodzone co trzy lata.
Trietericus –a –um Powtarzający się co trzy lata.
Trieteris –idis 1) Okres trzech lat, 2) Święto Dionizosa obchodzone co trzy lata, 3) Igrzyska nemejskie.
Trifariam Trzykrotnie, Na trzy sposoby, Trojako, Z trzech stron.
Trifarius –a –um Trojaki, Potrójny.
Trifaux –cis Mający trzy paszcze.
Trifer –a –um Rodzący owoce trzy razy do roku.
Trifidus –a –um 1) Trzydzielny, Rozszczepiony na troje (trifida hasta – trójząb), 2) Rozchodzący się na trzy strony.
Trifinium –ii Miejsce, w którym stykają się trzy granice.
Trifissilis –e Zakończony trzema ostrzami, Rozszczepiony na troje.
Triformis –e Trójkształtny, Trzypostaciowy.
Triformitas –atis Troistość.
Triformiter Pod trzema postaciami, Potrójnie.
Trifur –uris Potrójny złodziej, Arcyzłodziej.
Trifurcifer –i Po trzykroć łotr, Arcyłotr.
Trifurcus –a –um Trójzębny, Potrójnie rozgałęziony.
Triga –ae 1) Zaprząg trzykonny, 2) Trójka.
Trigamia –ae Potrójne małżeństwo.
Trigamus –i Ten, kto ożenił się trzy razy.
Trigarium –ii 1) Wyścigi konne, 2) Miejsce, na którym ujeżdża się konie, 3) Liczba trzy, Trójka.
I. Trigarius –a –um Dotyczący zaprzęgu trzykonnego.
II. Trigarius –ii Woźnica powożący trójką koni.
Trigemini –orum Trojaczki.
Trigemino – 1. Powtarzać trzy razy.
Trigeminum Trzy razy, Trzykroć.
Trigeminus –a –um (urodzony jako) Jeden z trojaczków.
Trigemmis –e Mający trzy pączki.
Trigesimus –a –um Trzydziesty.
Triginta –ae Trzydzieści (triginta dies – okres trzydziestu dni stosowany w procedurze cywilnej lub karnej przy różnych okazjach).
Trigonalis –e Trójkątny.
Trigonicus –a –um Trójkątny.
Trigonium –(i)i Trójkąt.
Trihorium –ii Okres trzech godzin, Trzy godziny.
Triiugis –e Ciągnięty przez trójkę koni.
Trilaternus –a –um Trzyboczny, Mający trzy boki.
Trilibris –e Trzyfuntowy.
Trilinquis –e 1) Trójjęzyczny, mający trzy języki, 2) Mówiący trzema językami.
Trilix –icis Skręcony z trzech nici.
Trimanus –a –um Trzyręki.
Trimatus –us Wiek trzech lat.
Trimembris –e Trójczłonowy.
Trimensis –e Trzymiesięczny.
Trimenstris –e 1) Trwający trzy miesiące, 2) Żyjący przez trzy miesiące, 3) Dojrzewający w ciągu trzech miesięcy po zasianiu.
Trimestris –e Trzymiesięczny.
Trimodia –ae s. Trimodium –ii Naczynie o pojemności trzech korców.
Trimodus –a –um Trzyrodzajowy, Potrójny.
Trimulus –a –um Trzyletni, Mający trzy lata.
I. Trimus –a –um Trzyletni (maior trimus – mający więcej niż trzy lata).
II. Trimus –i Wiek trzech lat.
Trinarius –a –um Trójkowy.
Trinepos –otis Prawnuk piątego stopnia.
Trineptis –is Wnuczka piątego stopnia.
Trini –ae –a Po trzy, Trzy na raz (trinum nundinum – z zachowaniem okresu trzech ośmiodniowych tygodni przewidzianego prawem pomiędzy zapowiedzią jakiejś czynności prawnej a jej wykonaniem).
Trinio –onis Trójka na kostce do gry.
Trinitas –atis 1) Trójka, Trójca, 2) Trójca św.
Trinoctalis –e Trwający trzy noce pod rząd.
Trinoctium –ii Okres trzech następujących po sobie nocy (usurpatio trinoctii – przerwanie zasiadywania władzy nad żoną wskutek nieobecności żony w domu męża przez trzy kolejne noce).
Trinodis –e 1) Mający trzy sęki, 2) trinodis necessitas – Śr.: obowiązek budowy dróg i mostów oraz stróży w grodach.
Trinominis –e s. Trinomius –a –um Mający trzy imiona.
Trinummus –i Drobna moneta wartości trzech oboli.
Trinundium –i Okres trzytygodniowy (według kalendarza rzymskiego 24 dni) przewidziany prawem pomiędzy zapowiedzeniem jakiejś czynności prawnej a jej dokonaniem.
Trinundinus dies Okres trzech ośmiodniowych tygodni przewidziany prawem pomiędzy zapowiedzią jakiejś czynności prawnej a jej wykonaniem.
Trinus –a –um Troisty, Potrójny, (trinae nundinae – trzy jarmarki, machina trina – trzy żywioły: ziemia, woda, światło).
Trio –onis 1) Wół roboczy, 2) pl.: Konstelacja Wielkiej i Małej Niedźwiedzicy.
Triobolus –i 1) Moneta wartości trzech oboli, 2) Drobiazg.
Tripalis –e Podparty trzema słupami.
Triparcus –a –um Po trzykroć oszczędny, tj. bardzo skąpy.
Tripartio – 4. Dzielić na trzy części.
Tripartite Potrójnie, W trzech częściach.
Tripartitio –onis Podział na trzy części.
Tripartito Potrójnie, Na trzy części, W trzech częściach.
Tripartitus –a –um Trojaki, Troisty, Podzielony na trzy części.
Tripeccia –ae s. Tripetia –ae Trójnóg.
Tripedalis –e Mający trzy stopy długości.
Tripedaneus –a –um Mający trzy stopy długości.
Tripertita –ae Trójpodział.
Tripertitus –a –um Podzielony na trzy części, Trojaki, Troisty, Potrójny (testamentum tripertitum – testament prywatny łączący w swej formie zasady prawa cywilnego, pretorskiego i rozporządzeń cesarskich).
I. Tripes –edis Mający trzy nogi.
II. Tripes –edis Trójnóg.
Tripetia –ae Trójnóg.
Tripictus –a –um Trzykrotnie namalowany.
Triplaris –e Trzykrotny.
Triplasius –a –um Trzykrotny.
I. Triplex –icis Trojaki, Potrójny (acies triplex – szyk bojowy legionu rzymskiego złożony z trzech szeregów żołnierzy).
II. Triplex –icis Potrójna ilość.
Triplicabilis –e Potrójny.
Triplicarius –ii Ten, kto otrzymuje potrójną nagrodę.
Triplicatio –onis 1) Potrojenie, 2) Triplika, odpowiedź powoda na duplikę pozwanego.
Triplices –um Potrójna tabliczka do pisania.
Triplicitas –atis Trojakość.
Tripliciter Trojakim sposobem, Na trzy sposoby.
Triplico – 1. Mnożyć przez trzy, Potroić.
Triplo Trzykroć, Potrójnie.
Triplum –i Potrójna wartość rzeczy (in triplo – potrójnie).
Triplus –a –um Potrójny.
Tripodum –i Kłus, Trucht.
Tripondis –e Trzyfuntowy.
Triportentum –i Osobliwy znak, Cudowne zjawisko.
Triporticum –i Portyk o trzech kolumnach.
Tripotens –ntis Potrójnie potężny, bardzo potężny.
Triptychum –i Trzy drewniane tabliczki pokryte woskiem, związane razem i tworzące łącznie sześć stron, z których pierwsza i szósta zostawały czyste, a strony od drugiej do piątej zawierały treść dokumentu.
Triptychus –i Trzy tabliczki drewniane pokryte woskiem do wielokrotnego zapisania, związane sznurem przeciągniętym przez otwory na marginesie.
Tripudio – 1. 1) Wykonywać taniec rytualny Saliów z przytupywaniem na trzy takty. 2) przen.: Przytupywać przed bitwą (o zwyczaju barbarzyńców), 3) Tańczyć, 4) Skakać z radości, 5) Śr.: Celebrować.
Tripudium –ii 1) Przytupywanie rytmiczne jako element tańca rytualnego Saliów, 2) Rodzaj tańca rytualnego barbarzyńców przed bitwą, 3) Taniec, Przytupywanie, 4) Dobra wróżba z zachowania się świętych kur.
Tripus –podis 1) Trójnóg, 2) Wyrocznia.
Triquadrus –a –um Podzielony na trzy części.
Triquetrus –a –um 1) Trójkątny, 2) Sycylijski.
Triregnum –i Tiara, potrójna korona papieża.
I. Triremis –e Mający trzy rzędy wioseł.
II. Triremis –is Okręt o trzech rzędach wioseł, Trójrzędowiec.
Triscurrium –ii Błazenada, Wygłupianie się.
Tristatae –arum Trzej pierwsi dostojnicy królestwa (po królu).
I. Triste 1) Smutno, Przykro, 2) Gniewnie, 3) Trudno.
II. Triste –is Nieszczęście, Przykrość.
Tristiculus –a –um Smutnawy.
Tristifico – 1. Zasmucić.
Tristificus –a –um 1) Zasmucający, 2) Straszny, 3) Przykry.
Tristimonia –ae Smutek, Troska.
Tristis –e 1) Smutny, 2) Bolesny (triste ministerium – bolesny obowiązek ostatniej przysługi, tristia dona – dary dla zmarłych), 3) Przykry, 4) Niepomyślny, 5) Poważny, Surowy, 6) Nieprzyjazny, Szkodliwy, 7) Niebezpieczny, 8) Gniewliwy, 9) Groźny.
Ministerium Triste Bolesny obo[z]Wiązek ostatniej poSługi. TRi-Stan i Żyda „kopacza” VooDU-R „S(Ż)ywych” uMAR-Lac’UV sic! w GLebie, bo wtedy siew najBARdziej we łbie YeBie http://szuflada.net/izyda-wzorowa-zona-i-matka-czarownica-celebrytka-wsrod-egipskich-bogow/
![bLO[G/K] o zWiERZeniaCH zWiERZ@](https://suiiurisesse.j.pl/wp-content/uploads/2025/08/cropped-logo.png)